از سال ۱۹۶۰ محققین تئوری حرکت صفحات زمین را مطرح کرده اند. در طی ۲۵ سال گذشته دانشمندان این تئوری را گسترش داده و آن را تئوری صفحات (plate tectonics) نامیده اند.

این تئوری می تواند توضیحات مناسبی را در ایجاد زلزله و آتشفشان بدهد. بدیهی است که حرکت صفحات زمین باعث جدا شدن قاره ها از هم و همچنین باعث ایجاد کوه ها و حرکت کوه ها می گردد. شواهد اثبات این تئوری آن است که سـنگـهای نواحی غربی اروپا و آفريقا با سنگهای نواحی شرقی آمريکا هم عمر و هم نوع می باشند. و عـناصری که در حفاری در نقطه هایی در غرب قاره آفریقا پيدا شـده، با مواد و عناصری که در نـقطه معادل آن در شرق قاره آمـريکا پيدا شده يکسان می باشد و نتيجه اين می شود که اين دو نـقـطـه زمـانی در يک جـا و کـنار هم بوده اند. با تصوير بـرداری نمـودن از اعـماق اقـيـانـوس اطـلـس يک خط سراسری در وسط اقيانوس کشف شـد که مـواد مـذاب درون زمين را بيرون می ريزد و اقيانوس را به دو قسمت تقسيم می کند و طرفـين خود را از هم دور می کند.

این تئوری همچنین  وجود گونه های یکسان از جانوران و توزیع آنها در قاره های مختلف را بیان می کند. همچنین وجود بومیان آمریکایی قبل از پا گذاشتن کریستف کلمب و کشف این قاره برای اولین بار خود می توانند دلایلی مناسب برای پیوسته بودن قاره ها و نزدیک بودن آنها در گذشته باشند.

در حقیقت سطح خارجی زمین از دوازده صفحه اصلی و تعداد زیادی صفحات کوچک تشکیل شده است. تمامی این صفحات در جهات مختلف و با سرعت های مختلف حرکت می کنند. این سرعت از ۲ سانتی متر تا ۱۰ سانتی متر در سال متغیر است. این سرعت تقریبا به اندازه میزان رشد ناخن انگشتان دست می باشد. 

نزدیک شدن و برخورد صفحات را همگرایی مرزی (Convergent plate boundary) می گویند. این همگرایی باعث ایجاد صخرهها و کوه ها و زلزله می گردد. و دور شدن صفحات از هم را واگرایی مرزی صفحات (divergent plate boundary) می گویند که در جاهایی که مواد مذاب بتوانند از سطح زمین خارج شوند باعث ایجاد آتشفشان می گردد.

خداوند در ۱۴۰۰ سال پیش در قرآن به حرکت کوه ها و ساکن نبودن آنها اشاره کرده است. همچنین در قرآن، گسترش زمین به عنوان عامل ایجاد کوهها مطرح گردیده است. البته بیان حرکت کوهها در سوره: (نمل آیه ۸۸ ) به معنی حرکت زمین نیز می باشد که در زمان پیامبر(ص) که زمین را ثابت و مرکز جهان می دانستند از جنبه های دیگر اعجاز قرآن می باشد. لازم به ذکر است که در این آیه به آفرینش همه چیز در کمال استواری اشاره شده است که این خود به خوبی نشان از حرکت کوهها در عین استواری آنها داشته و تفسیر مربوط بودن حرکت کوهها در روز قیامت درست نمی باشد. این آیه، آیه بسیار عجیبی است. نکته بسیار جالب این آیه آن است که خداوند نمی فرمایند: کوه ها را می بینید که در حال حرکت هستند، که در آن صورت می توانست مربوط به روز قیامت باشد، بلکه می فرماید: کوه ها را می بینی و آنها را ساکن تصور می کنید (همانطور که ما اکنون کوه ها را ساکن تصور می کنیم) در حالی که در حال حرکت هستند. بدیهی است که روز قیامت روزی متفاوت با روزهای عادی است و طبیعتا اکنون که کوهها ساکن بنظر می رسند در آن روز دیگر نباید ساکن بنظر آیند (ساکن بنظر رسیدن کوهها در روز قیامت و در عین حال حرکت آنها معنی نمی دهد). لازم بذکر است که ما اکنون کوهها را ساکن تصور می کنیم زیرا حرکت نسبی می باشد و چون ما و کوه ها بر روی یک محرک (زمین) قرار داریم قادر به تشخیص حرکت کوه ها نمی باشیم و همچنین حرکت دیگر کوه ها که ناشی از حرکت پوسته زمین می باشد نیز به علت سرعت پائین، قابل تشخیص توسط ما نمی باشد و به همین علت ما کوه ها را در عین حال که در حال حرکت هستند(ناشی ار حرکت زمین و حرکت پوسته زمین)ساکن تصور می کنیم. این آیه، از آنچنان اهمیتی برخوردار است که می تواند به تنهایی اثبات کننده وجود آفریدگار و نبوت محمد(ص) و کلام آفریدگار بودن قرآن باشد.

* و كوه‏ها را مى‏بينى و آنها را ساكن مى‏انگارى در حالى كه مانند ابر در حركتند. اين صنع خداست كه هر چيزى را در كمال استوارى پديد آورده. و او به آنچه می كنيد مسلما آگاه است. (نمل/۸۸)

و زمين را گسترانيديم و در آن كوه‏هاى استوار افكنديم و از هر چيز سنجيده‏ اى در آن رويانيديم. (حجر/۱۹)

* بعـدها خشکی را شـقـه کرديم شـقـه کردنی ! (عبس/۲۶)