بافت همبند همان بافت پیوندی است که از جمله وظایف آن، حفاظت و پشتیبانی از بافت های دیگر است. بهطور خلاصه، سلولهای بدن به چهار نوع بافت پایه به نامهای پوششی، همبند، عضلانی و بافت عصبی سازماندهی میشوند. فراوان ترین بافت در بدن انسان بافت همبند است. غضروفها، خون و استخوانها جزء بافت همبند محسوب میشوند. این بافت علاوه بر محافظت از بافتهای دیگر باعث ارتباط ساختارهای بدن نیز میگردد. مشارکت در تبادل مواد غذایی و ترمیم بافتی از وظایف دیگر بافت همبند محسوب میگردد.
انواع بافت همبند:
بافت همبند را می توان به سه نوع بافت تقسیم کرد که عبارتند از:
بافت همبند سست: بافت همبند سست، نرم و انعطاف پذیر بوده و شامل میزان زیادی از ماده بین سلولی است.سلول های ماست سل، فیبروبلاست،چربی و اندوتلیال عروق خونی،جزو سلول های بافت همبند سست هستند.
بافت عناصر خونی: شامل سلول های خون، مغز استخوان و بافت لنفی است.
بافت همبند نگهدارنده محکم:
شامل غضروف ، استخوان و بافت همبند متراکم میباشد. در ساختمان بافت همبند متراکم به میزان زیادی کلاژن وجود دارد که در ساختمان رباط و تاندون دیده میشود. بافت همبند متراکم در بسیاری از ساختار ها و ارگان های بدن مثل قلب و کلیه ها نیز وجود دارد که شامل کپسول اطراف این ارگانهاست.

بافت غضروف

ادامه مطلب...
| | نسخه قابل چاپ | تعداد بازديد : 278 |
ترکیبات یونی متشکل از تعداد زیادی آنیون ، کاتیون که با طرح معین هندسی در کنار هم قرار گرفتهاند یک بلور بوجود میآورند. هر بلور ، به سبب جاذبههای منفی ـ مثبت یونها به هم نگهداشته شده است. فرمول شیمیایی یک ترکیب یونی نشانه سادهترین نسبت یونهای مختلف برای به وجود آوردن بلوری است که از نظر الکتریکی خنثی باشد.

پیوند یونی IonicBond
پیوند یونی جاذبهای است که بین یونهای مثبت و منفی وجود دارد و آنها را در یک ساختار بلورین به هم نگه میدارد. این پیوند ناشی از انتقال الکترون بین اتم هاست.
ادامه مطلب...
| | نسخه قابل چاپ | تعداد بازديد : 220 |
پیوند کووالانسی
میلیونها ماده مرکب شناخته شده فقط از غیر فلزات ترکیب یافتهاند. این مواد مرکب فقط شامل عناصری هستند که در هر اتم 4 ، 5 ، 6 یا 7 الکترون والانس دارند. بنابراین الکترونهای والانس اتمهای غیر فلزی آنقدر زیاد است که اتمها نمیتوانند با از دست دادن آنها ساختار یک گاز نجیب را به دست آورند. معمولا غیر فلزات با جفت کردن الکترونها پیوند ایجاد میکنند و در این فرآیند به ساختار یک گاز نجیب میرسند.
![]()

یک جفت الکترون مشترک بین دو هسته یک پیوند کووالانسی تشکیل میدهند

ادامه مطلب...
| | نسخه قابل چاپ | تعداد بازديد : 458 |
آیا احساسی را که در کنار آبشارها یا در اوج کوهها داشته اید به خاطر دارید؟

زمانیکه یونیزاسیون هوا در بیمارستانها و اماکن کاری اروپا و روسیه اجباری است، درکشور ما علیرغم هوای مسمو م و بسیار آلوده به تازگی مورد توجه قرار گرفته است .
ادامه مطلب...
| | نسخه قابل چاپ | تعداد بازديد : 167 |



بافت چربی


بافت خونی

بافت غضروفی


بافت استخوانی


بافت پوششیبافت پوششی سنگفرشی یک لایه


بافت پوششی مکعبی یک لایه

بافت پوششی استوانه ای

بافت های ماهیچه ای
بافت ماهیچه اسکلتی

بافت ماهیچه قلبی


بافت ماهیچه صاف


بافت عصبی


| | نسخه قابل چاپ | تعداد بازديد : 195 |

هر بافت مجموعهای از سلولهای تخصص یافته میباشد که کار معینی را انجام میدهند. بافتهای بدن به چهار دسته اصلی به نامهای پوششی، همبند یا پیوندی ، عضلانی و عصبی تقسیم میشوند. بافتهای غضروفی ، استخوانی و خونی بافتهای همبند تخصص یافته محسوب میشوند. یادگیری جزئیات ساختمانی ارگانها و اعضای مختلف برای فهم فعالیت فیزیولوژیک و تغییرات پاتولوژیک آنها ضروری است. بنابراین بافت شناسی نه تنها به عنوان علمی مستقل نمیتواند مطرح گردد بلکه بهتر است مرتبط با سایر شاخههای علم پزشکی و به عنوان یکی از پایههای اصلی علوم پایه پزشکی مورد توجه قرار گیرد. ابزار کار اصلی در زمینه بافت شناسی انواع میکروسکوپها میباشد.
بافت پوششی
بافت پوششی بیرونیترین و درونیترین سطح هر اندام را میپوشاند. مانند آندوتلیوم (پوشش درونی رگهای خونی) یا مزوتلیوم (پوشش سطح بیرونی قلب ، شش و دستگاه گوارش). این نوع بافت ممکن است از اکتودرم ، مزودرم و یا آندودرم منشا بگیرد. برای مثال پوشش پوست اکتودرمی است ولی پوشش رگهای خونی مزودرمی است. بافت پوششی اندام ممکن است دارای برجستگی (جوانه چشایی) ، چین خوردگی (کریپتهای روده) ، و یا پرز (روده کوچک) باشد این ساختارها سطح اندامهای مربوطه را افزایش میدهند.
بافتهای پوششی در بدن وظایف متعددی دارند بافت پوششی بر روی بخش غیر سلولی قرار گرفته است که باعث ارتباط پوشش اندام با بافتهای زیرین میشود این قسمت غشای پایه نام دارد که در اغلب اندامها دیده میشود. به استثنای سینوزوئیدها و مویرگهای لنفی که غشای پایه ممتد ندارند. غشای پایه شامل گلیکوپروتئینهایی به نام لامینین و انتاکتین. رشته کلاژن IV و رشتههای شبه کلاژن (شبکه ای) است. پروتئینی به نام هپارین سولفات و فیبرونکتین از دیگر ترکیبات غشای پایه است.
ساختار انواع بافتهای پوششی
بافت پوششی به دو شکل ساده (تک لایهای) و مطبق (چند لایهای) در بدن وجود دارد. بافت پوششی ساده: این نوع بافت فقط دارای یک لایه سلولی است که بر روی غشای پایه قرار گرفته است این بافت سه نوع است. بافت پوششی ساده مکعبی ، بافت پوششی ساده استوانهای و بافت پوششی ساده سنگفرشی از انواع این بافتها هستند.
بافت پوششی مطبق
وظایف بافت پوششی
بافت پوششی به عنوان محافظ بدن و ترشح مواد مانند غدد ترشحی درون ریز و برون ریز و دفع مواد مانند بافت پوششی کلیه و جذب مواد مانند بافت پوششی روده و دریافت حس مانند مخاط بینی و نرم کردن مانند مخاط روده و تکثیر مانند بیضه و تخمدان نقش دارد.

بافت پیوندی
چون این نوع بافت دارای سلول و ماده زمینهای با ویژگیهای خاصی است لذا قادر به انجام کارهایی است که با نام آن متناسب است. این نوع بافت ، ارتباط بین بافتها را برقرار میسازد ضمن اینکه به دلیل وجود سلولهایی مانند هیستوسیت ، پلاسموسیت ، ماست سل و انواع سلولهای خونی قادر به حفاظت و نگهداری بدن نیز هست. در ضمن سلولهایی نظیر فیبروبلاست و مزانشیم تمایز نیافته دارد که در مواقع لزوم کار ترمیم را انجام میدهند.
انواع بافت پیوندی
خون ، غضروف و استخوان هر سه خود نوعی بافت پیوندی هستند هر چند که خون ، سیال غضروف نیمه جامد و استخوان سخت است. کار خون دفاع و تغذیه اندامها و اکسیژن رسانی است و کمبود یا افزایش آن باعث ایجاد بیماری میشود. با وجود اینکه گویچههای خون در هر لحظه از بین میروند ولی بخشهایی در بدن وجود دارند که اعمال خونسازی را انجام میدهند کلیه اعمال خون سازی با تغییر سلول مادر یعنی هموسیتوبلاست انجام میگیرد.غضروف بافتی قابل ترمیم است وممکن است نرم ، نظیر غضروف شفاف قابل انعطاف نظیر غضروف ارتجاعی و سخت مانند غضروف رشتهای باشد. استخوان یکی از سختترین انواع بافت پیوندی است. سختی آن بیشتر به یک ماده پلاستیکی شباهت دارد تا به یک سنگ. زیرا کاهش کلسیم آن را نرم میکند و کاتیونهایی نظیر سرب ، استرانسیم و رادیم جانشین کلسیم میشوند و سختی استخوان را از بین میبرند. استخوان نظیر دیگر بافتهای پیوندی ، شامل ماده زمینهای و سلولهای بافت استخوانی است. ماده زمینهای به دو صورت بیشکل و شکلدار وجود دارد.
بافت ماهیچهای صاف ، مخطط و ماهیچه قلب وجود دارد ماهیچه قلب وجود دارد. ماهیچه صاف دوکی شکل است و فیلامنتهای آن اکتین ، میوزین و دسمین هستند. علاوه بر تفاوتهایی که در ترکیب شیمیایی فیلامنتها وجود دارد طرز قرار گرفتن فیلامنتها متفاوت است. ماهیچه صاف از نظر عملکرد غیر ارادی است و فعالیت آن را عوامل خارجی کنترل میکنند در حالی که عملکرد ماهیچه مخطط ارادی و قابل کنترل است.
بافت ماهیچه ای مخطط اسکلتی(برش طولی)
بافت ماهیچه ای صاف(برش طولی)
بافت ماهیچه ای قلبی(برش طولی)

هر ماهیچه از چند رشته یا فیبر ساخته شده است که واحد ساختاری ماهیچهها مشابه سلولها در بافتهای دیگر بدن است. هر فیبر ، علاوه بر ویژگیهای سلول بدن ، فیبریل نیز دارد. فیبریلها از فیلامنتها ساخته شدهاند. ماهیچه قلب تشابه بسیار با ماهیچه مخطط دارد، تفاوتهایی نیز در ساختار آن مشاهده شده است برای مثال سارکولم در دو ماهیچه با یکدیگر تفاوت دارند و به جای تریاد در ماهیچه مخطط ، دیاد در ماهیچه قلب وجود دارد. وجود صفحات ارتباطی تفاوت دیگر ماهیچه قلب و ماهیچه مخطط است.

بافت عصبی
منشا بافت عصبی اکتودرم است و سلولهایی به نام نوروبلاست آن را میسازند. واحد ساختاری بافت عصبی نورون است که تحریکات را به تنهایی از راه سیناپس با نورونهای دیگر هدایت میکند انواع نورون وجود دارد و چهار نوع نورون یک قطبی ، دو قطبی ، چند قطبی و نورون پورکنژ در بدن وجود دارد. از تنه نورون زوایدی به نام دندریت و اکسون خارج میشوند که بر روی آنها غلافهای میلین و شوان قرار دارند.
بر حسب وجود یا عدم وجود این دو غلاف ، چهار نوع رشته عصبی در بدن یافت میشود و همچنین بر حسب طول آکسون دو نوع رشته عصبی وجود دارد. سیناپسها نیز انواع مختلف دارند برخی آکسوسوماتیک و بعضی آکسودندریتیک هستند. بافت عصبی نیز دارای بافتهای پشتیبان است که منشا آنها در اعصاب مرکزی از لوله عصبی ودر اعصاب محیطی از هلال عصبی است. نوروگلیها یا بافتهای پشتیبان از طریق عمل تبادل مواد ، ماکروفاژ و تصفیه بافت عصبی را حفظ و نگهداری میکنند.
| | نسخه قابل چاپ | تعداد بازديد : 193 |

الیاف ساخته دست بشر در تولید لباس، فرش و پرده مورد استفاده قرار میگیرند در حالیکه پلاستیکها در امور خانگی و صنعتی بیشماری و در مفاصل مصنوعی، در رنگها و مواد شوینده مورد استفاده قرار میگیرند که همگی اشکال مختلف استفاده از این کشف مهم هستند. نکتهای که معمولا فراموش میشود این هست که در آغاز قرن بیستم شیمی مولکولهای گسترده ناشناخته بود و سنتز آنها کاملا غیر قابل تصور بود.
مولکولهای گسترده
زمانیکه یک دانشمند آلمانی به نام هرمان استاودینگر (Hermann Staudinger) موضوع امکان وجود مولکولهای گستردهای که از هزاران اتم ساخته شدهاند را در دهه 1920 مطرح کرد، بسیاری از دانشمندان او را مورد تمسخر قرار دادند. تفکر غالب در آن زمان این بود که ساختار موادی نظیر لاستیک و باکلیت (نام بازرگانی؛ پلاستیک ساخته شده از فرمالدئید و فنول) در واقع مولکولهای بسیاری هستند که توسط یک نیروی ناشناخته به هم متصل شدهاند.
سنتز آلی
هرمان استاودینگر
هرمان استاودینگر بر سر ادعای خود ماند و همراه با همکارانش، یک سری از مولکولهای آلی را که پلی (متانالها) خوانده میشدند را سنتز کرد. این ترکیبات زنجیرههای بلندی از واحدهای تکرار شونده بودند، که این واحدها -CH2O- بودند. این ترکیبات از اتصال تعداد بسیار زیادی مولکولهای متانال به هم ایجاد شده بودند. دانشمندان آلمانی زنجیرههایی با طولهای مختلف ساختند و نشان دادند که خواص آنها بسته به طول زنجیرهای آنها را ساخته متغیر است.
در ادامه، شیمیدانهایی که برای صنایع گسترده شیمیایی (Imperial Chemical Industries :ICI) کار میکردند، خیلی سریع پلیمری را کشف کردند که با مولکولهای آلی واکنش میداد، اتیلن که اکنون با نام اتن و بنزالدهید، در دما و فشار خیلی بالا شناخته میشود. این واکنش در تاثیر گزاری شکست خورد، ولی مقدار کمی از یک ماده سفید و مومی روی دیواره ظرف واکنش باقی میماند. این ماده پلی(اتن) یا پلیتن بود، و خیلی زود ICI متوجه شد که به یک ترکیب با پتانسیل کاربردی بسیار بالا دست یافته است.
این ماده جدید خواص بسیاری داشت که آن را ویژه میساخت. این ماده به راحتی به اشکال مختلف در میآمد و یک پوشش سخت و محکم بود و در مقابل آب رسوخ ناپذیر بود و در مقابل الکتیسیته نارسانا بود. این ماده در دهه 1930 کشف شد و خیلی سریع در جنگ جهانی دوم برای ایزوله کردن کابلهایی که برای تجهیزات رادارها توسط انگلیسیها مورد استفاده قرار میگرفتند به کار برده شد.
HDPE
توسعه صنایع پتروشیمی بعد از جنگ مواد خام مورد نیاز برای این محصول را فراهم کرد. سپس یک روش کاتالیزی برای تولید پلی اتن با چگالی بالا (HDPE) توسط کارل زایگر در مولهایم آلمان در سال 1950 کشف شد. هر دوی این پیشرفتها به این معنی بود که جهان هیچگاه تا زمانیکه استفادههای بیشتر و بیشتری برای پلاستیکهای کشف میشود به یک شکل نخواهد بود.

سریعا انواع پلیمرهای دیگری تولید شدند. بعضی از مهمترین این پلیمرها، پلی(پروپن) توسط گوییلیو ناتا (Guilio Natta)، نایلون توسط والاس کاروترز (Wallace Carothers) در آمریکا، پلی(یورتان)ها که در لیکرا (یک پلی(یورتان) معروف مورد استفاده در لباسهای ورزشی) مورد استفاده قرار گرفتند، و پلیاسترها بودند که خیلی زود ماده خام بسیار مهمی در صنعت پوشاک شدند.
تاریخچه توسعه پلیمرها در حال حاضر به انتهای خود نزدیک میشود. گسترشها و پیشرفتهایی که دائما ایجاد میشوند فرصتهای جدیدی برای مولکولهای جدید هستند. تنها زمان معلوم میند که چه مقدار دیگر ما بیشتر به این ترکیبات وابسته میشویم!
بشر با تلاش برای دستیابی به مواد جدید, با استفاده از مواد آلی (عمدتا هیدروکربنها) موجود در طبیعت به تولید مواد مصنوعی نایل شد. این مواد عمدتا شامل عنصر کربن , هیدروژن, اکسیژن, نیتروژن و گوگرد بوده و به نام مواد پلیمری معروف هستند. مواد پلیمری یا مصنوعی کاربردهای وسیعی , از جمله در ساخت وسایل خانگی , اسباب بازیها, بسته بندیها , کیف و چمدان , کفش , میز و صندلی , شلنگها و لوله های انتقال أب , مواد پوششی به عنوان رنگها برای حفاظت از خوردگی و زینتی , لاستیکهای اتومبیل و بالاخره به عنوان پلیمرهای مهندسی با استحکام بالا حتی در دماهای نسبتا بالا در ساخت اجزایی از ماشین ألات, دارند.
پلیمرها خواص فیزیکی و مکانیکی نسبتا خوب و مفیدی دارند . أنها دارای وزن مخصوص پاییین و پایداری خوب در مقابل مواد شیمیایی هستند. بعضی از أنها شفاف بوده و می توانند جایگزین شیشه ها شوند. اغلب پلیمرها عایق الکتریکی هستند. اما پلیمرهای خاصی نیز وجود دارند که تا حدودی قابلیت هدایت الکتریکی دارند . عایق بودن پلیمرها به پیوند کووالانسی موجود بین اتمها در زنجیرهای مولکولی ارتباط دارد. اما تحقیقات انجام شده در سالهای اخیر نشان داد که امکان ایجاد خاصیت هدایت الکتریکی در امتداد محور مولکولها وجود دارد. این نوع پلیمرها اساسا از پلی استیلن تشکیل شده اند. با نفوذ دادن عناصری مانند فلزات قلیایی یا هالوژنها «فرایند دوپینگ) به زنجیرهای مولکولی پلی استیلن به ترتیب نیمه هادیهای پلیمری از نوع N و P به دست می أیند. افزودن عناصر یا دوپینگ سبب می شود که الکترونها بتوانند در امتدا د اتمهای کربن در زنجیر حرکت کنند. تفلون از مواد پلیمری است که به دلیل ضریب اصطکاک پایینی که دارد به عنوان پوشش برای جلوگیری از چسبیدن مواد غذایی در وسایل پخت و پز استفاده می شود.
ساختار پلیمرها
اغلب پلیمرهای متداول از پلیمریزاسیون مولکولهای ساده ألی به نام منومر به دست می أیند. برای مثال پلی اتیلن (PE) پلیمری است که از پلیمریزاسیون با افزایش (ترکیب) چندین مولکول اتیلن به دست می أید. هر مولکول اتیلن یک منومر نامیده می شود.
با ترکیب مناسبی از حرارت, فشار و کتالیزور , پیوند دوگانه بین اتمهای کربن شکسته شده و یک پیوند ساده کووالانسی جایگزین أن می شود. اکنون دو انتهای أزاد این منومر به رادیکالهای آزاد تبدیل میشود, به طوری که هر اتم کربن یک تک الکترون دارد که می تواند به را دیکالهای آزاد دیگر افزوده شود. از این رو در اتیلن دو محل ( مربوط به اتم کربن) وجود دارد که مولکولهای دیگر می توانند در آنجا بدان ضمیمه شوند . این مولکول با قابلیت انجام واکنش , زیر بنای پلیمرها بوده و به (مر) یا بیشتر واحد تکراری موسوم است. واحد تکراری در طول زنجیر مولکول پلیمر به تعداد دفعات زیادی تکرارمیشود. طول متوسط پلیمر به درجه پلیمرزاسیون یا تعداد واحدهای تکراری در زنجیر مولکول پلیمر بستگی دارد. بنابراین نسبت جرم مولکولی پلیمر به جرم مولکولی واحد تکرای به عنوان (درجه پلیمریزاسیون) تعریف شده است . با بزرگتر شدن زنجیر مولکولی ( در صورتی که فقط نیروهای بین مولکولی سبب اتصال مولکولها به یکدیگر شود) مقاومت حرارتی و استحکام کششی مواد پلیمری هر دو افزایش می یابند.

به طور کلی فرایند پلیمریزاسیون می تواند به صورتهای مختلفی مانند افزایشی , مرحله ای و .... انجام گیرد.در پلیمریزاسیون افزایشی , تعدادی از واحدهای تکراری به یکدیگر اضافه شده و مولکول بزرگتری را به نام پلیمر تولید می کنند. در این نوع پلیمریزاسیون ابتدا در مرحله اول رادیکال آزاد, با دادن انرژی (حرارتی , نوری) به مولکولهای اتیلین با پیوند دوگانه و شکست پیوند دوگانه , به وجود می آید. سپس رادیکالهای آزاد با اضافه شدن به واحدهای تکراری مراکز فعالی به نام آغازگر شکل میگیرند و هر یک از این مراکز به واحدهای تکراری دیگر اضافه شده و رشد پلیمر ادامه می یابد .
از نظر تئوری درجه پلیمریزاسیون افزایشی می تواند نامحدود باشد, که در این صورت مولکول زنجیره ای بسیار طویلی از اتصال تعداد زیادی واحدهای تکراری به یکدیگر شکل می گیرد. اما عملا رشد زنجیر به صورت نامحدود صورت نمی گیرد.هر چه قدر تعداد مراکز فعال یا آغازگرهای شکل گرفته بیشتر باشد , تعداد زنجیرها زیادتر و نتیجتا طول زنجیرها کوچکتر میشود و بدین دلیل است که خواص پلیمرها تغییر می کند. البته سرعت رشد نیز در اندازه طول زنجیرها موثر است . هنگامی که واحدهای تکراری تمام و زنجیرها به یکدیگر متصل شوند, رشد خاتمه می یابد.
از دیگر روشهای پلیمریزاسیون, پلیمریزاسیون مرحله ای است که در آن منومرها با یکدیگر واکنش شیمیایی داده و پلیمرهای خطی را به وجود می اورند. در بسیاری از واکنشهای پلیمریزاسیون مرحله ای مولکول کوچکی به عنوان محصول فرعی شکل می گیرد . این نوع واکنشها گاهی پلیمریزاسیون کندنزاسیونی نیز نامیده می شوند.
| | نسخه قابل چاپ | تعداد بازديد : 276 |
|
